Case study

Ryzyko w opisanych wyżej sytuacjach nie jest czysto teoretyczne – naprawdę mają one miejsce i zdarzają się największym. Dobry przykład stanowi historia amerykańskiej drużyny NBA. Na początku roku 2017 agent koszykarza Patricio Garino zamieścił na Tweeterze zdjęcie uwieczniające moment podpisania przez sportowca umowy z zespołem Orlando Magic. Nie byłoby w tym niczego nadzwyczajnego, gdyby nie fakt, że w tle dobrze widoczna była tablica z listą nazwisk różnych koszykarzy. Na świecie ruszyły spekulacje, czy jest to lista koszykarzy, których właściciele Orlando Magic chcieliby kupić w najbliższym sezonie koszykarskim. Problem był poważny, a przedstawiciele drużyny z Orlando musieli tłumaczyć się publicznie. Przekonywali wówczas, że lista nie stanowiła spisu potencjalnych transferów na nadchodzący sezon. To niepozorne zdjęcie mogło bardzo skutecznie pokrzyżować plany zespołu i negatywnie wpłynąć na skład oraz wyniki.

Szkoda dla firmy i konsekwencje dla pracownika

Większość opisanych tutaj przypadków ujawnienia informacji poufnych jest zapewne wynikiem niefrasobliwości czy niedopatrzenia. Jednak skutki takiego zachowania mogą być dla firmy bardzo bolesne finansowo. Sam pracownik także może ponieść konsekwencje swojej nieostrożności. Zgodnie z art. 100 par. 2 pkt 4 Kodeksu pracy pracownik jest zobowiązany dbać o dobro zakładu pracy, chronić jego mienie oraz zachować w tajemnicy informacje, których ujawnienie mogłoby narazić pracodawcę na szkodę.

Już na podstawie tego przepisu ujawnienie przez zatrudnionego informacji poufnych poprzez zamieszczenie zdjęć lub innych treści w portalach społecznościowych może stanowić powód do rozwiązania stosunku pracy z jego winy. Z kolei jeśli ujawnienie jest zawinione (intencjonalne), może to skutkować nawet zwolnieniem dyscyplinarnym. Pamiętajmy, że jeżeli ujawniona w mediach społecznościowych informacja stanowi tajemnicę firmy pracodawcy lub zleceniodawcy, pracownik albo współpracownik (osoba współpracująca ze spółką na podstawie umowy innej niż umowa o pracę) może ponieść odpowiedzialność także na podstawie przepisów ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (co wynika również z treści art. 100 par. 2 pkt 5 Kodeksu pracy).

Odszkodowanie dla firmy

W przypadku ujawnienia danych poufnych, które niesie konsekwencje dla firmy, pracodawca czy zleceniodawca może wystąpić z roszczeniem odszkodowawczym przeciwko pracownikowi/współpracownikowi, który ujawnił tajemnicę przedsiębiorstwa. Uprawnionemu przysługuje też m.in. roszczenie o usunięcie skutków niedozwolonych działań, a zatem w omawianych przypadkach roszczenie o usunięcie określonego zdjęcia czy informacji z mediów społecznościowych, w których zostały one umieszczone. Jednak, jak wiadomo, w sieci nic nie ginie, dlatego w żadnym wypadku nie będzie to efektywny środek prawny. Należy podkreślić, że dla powstania odpowiedzialności pracownika lub współpracownika z tytułu ujawnienia tajemnicy firmy nie ma znaczenia, czy działanie takie ma charakter zawiniony czy niezawiniony (z wyjątkiem odpowiedzialności odszkodowawczej, która oparta jest na zasadzie winy). Ta okoliczność ma znaczenie dla potencjalnej odpowiedzialności karnej za naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa, która wchodzi w grę w wypadku zawinionego naruszenia.
Lepiej zapobiegać, niż leczyć

Z punktu widzenia pracodawcy od skutecznego dochodzenia swoich praw już po ujawnieniu lub naruszeniu tajemnicy jego przedsiębiorstwa istotniejsze są działania prewencyjne. Z kolei dla pracownika lub współpracownika w kontekście potencjalnej odpowiedzialności za naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa istotna jest wiedza na temat tego, co jest, a co nie jest tajemnicą przedsiębiorstwa oraz jakie informacje dotyczące spółki mogą być zamieszczane w social media. W związku z tym użytecznym narzędziem okazuje się wprowadzony w firmie zbiór zasad korzystania przez pracowników z mediów społecznościowych, mogący stanowić element lub załącznik do polityki ochrony informacji firmy.

Autor jest adwokatem w Deloitte Legal. Specjalizuje się w prawie własności intelektualnej oraz prawie kontraktów handlowych.

Artykuł ukazał się pierwotnie w Digital Marketing Newsletter: www2.deloitte.com/pl/pl/pages/deloitte-digital/digital-marketing-newsletter-deloitte/czy-social-media-sa-realnym-zagrozeniem-dla-tajemnicy-przedsiebiorstwa.html.